Mới đây, công ty an ninh mạng Tenable đã công bố một bản báo cáo dài hơn 50 trang về các loại hình lừa đảo đang xuất hiện trên nền tảng TikTok. Theo đó, có 3 kiểu lừa đảo chính: Dùng video ngắn để dụ người dùng vào các web khiêu dâm, mạo danh người nổi tiếng và mua bán like để trục lợi từ quảng cáo. Trong số này, kiểu lừa đảo dụ dỗ người xem vào web khiêu dâm được đánh giá là có cách thực hiện đơn giản nhất, nhưng lại dễ gây ra hậu quả nghiêm trọng.
Kẻ xấu sẽ sử dụng các video ngắn lấy từ các nền tảng khác như Instagram hoặc Snapchat, với hình ảnh là các cô gái mặc đồ bơi hoặc đồ tập thể thao bó sát. Nhờ tính năng gợi ý video theo sở thích của người dùng, các video này dễ dàng tiếp cận với những người xem tiềm năng. Trong phần mô tả video, chủ tài khoản sẽ dùng những câu mời gọi để dụ người xem kết nối với mình, có thể qua một ứng dụng thứ 3, như Snapchat.
Theo tìm hiểu của nhà nghiên cứu đến từ Tenable, sau khi kết nối, kẻ xấu sẽ tiếp tục dụ người xem bỏ tiền cho tính năng Snapchat Premium hoặc truy cập các website tính phí để xem các video khiêu dâm. Với mỗi người xem như vậy, kẻ xấu có thể nhận được hoa hồng lên đến 50 USD.
Mặc dù TikTok không trực tiếp quảng bá nội dung nhạy cảm, nhưng do những lỗ hổng trong quản lý, kết hợp cùng khả năng thấu hiểu người dùng, nó đã bị lợi dụng để kiếm tiền cho các web khiêu dâm, cũng như có thể gây hại cho người xem của mình, đặc biệt khi người xem trên TikTok hầu hết còn trẻ.
|
|
Những video hở hang cùng lời mời gọi kết bạn xuất hiện trên TikTok. Ảnh:
Tenable.
|
Thế Nam, một người trẻ tự nhận là "nghiện TikTok", cho biết, mỗi ngày anh có thể dành cả tiếng đồng hồ để dùng ứng dụng này. Mặc dù chưa gặp phải các hình thức lừa đảo trên, anh nhận định nguy cơ đó hoàn toàn có thể xảy ra bởi lượng người dùng, người sáng tạo nội dung trên TikTok tại Việt Nam ngày càng nhiều. Trong ứng dụng, người xem chỉ có thể bấm thích hoặc bình luận video, nhưng TikTok cũng hỗ trợ người dùng kết nối với nhau qua một ứng dụng khác như Instagram, YouTube hoặc Twitter.
Anh Vũ Minh (Hà Nội) là một kỹ sư IT và có con trai đang học lớp 6. Anh cho biết trước đây vẫn cho con mình mượn điện thoại xem TikTok vì trên này có nhiều video ngắn, hài hước, tuy nhiên, anh vừa phải xóa ứng dụng vì vô tình phát hiện có những video với hình ảnh hở hang xuất hiện.
Theo anh Minh, TikTok cũng như nhiều nền tảng khác luôn tồn tại một lượng nội dung đa dạng, thuộc đủ các thể loại khác nhau. Tuy vậy, với giao diện đơn giản, dễ tiếp cận, chỉ cần người dùng bấm vào hashtag hoặc gõ trên thanh tìm kiếm là có thể được chuyển đến đến bất cứ dạng nội dung nào họ muốn. Ngoài ra, với đặc thù video dài chỉ 15 giây, được chuyển liên tục, nhiều trong số đó được lồng tiếng bằng các bản nhạc phổ biến, nên phụ huynh rất khó kiểm soát con mình đã xem gì. "Khi đã xem nội dung nào đó, TikTok sẽ liên tục đưa ra video tương tự. Nếu đó là nội dung nhạy cảm thì sẽ rất nguy hiểm", anh Minh nhận xét.
Trong điều khoản sử dụng, TikTok nhấn mạnh đây là ứng dụng dành cho người từ 13 tuổi trở lên, tuy nhiên lại không có sự phân loại về nội dung theo lứa tuổi. Thay vào đó, TikTok giới hạn người dùng bằng cách chỉ cho các tài khoản từ 12 tuổi trở lên có thể tải ứng dụng trên App Store hoặc CH Play.
Sau bản báo cáo của Tenable, TikTok cũng đã xóa các tài khoản lừa đảo và rà soát để xử lý các tài khoản đáng nghi. Người đại diện cũng chia sẻ về các chính sách nhằm bảo vệ người dùng và ngăn chặn các nội dung xấu trước khi chúng có thể tiếp cận người xem, tuy nhiên, lại không tiết lộ về số tài khoản vi phạm.
Là một ứng dụng phổ biến tại nhiều nước, trong đó có cả Việt Nam (với 12 triệu người dùng hàng tháng - số liệu tháng 3/2019), TikTok lại từng bị cấm tại nhiều quốc gia như Ấn Độ, Bangladesh, Indonesia vì thu thập dữ liệu trẻ em, chứa nội dung khiêu dâm và gây ra nhiều tai nạn chết người.
Lưu Quý
-------------
------
